
معرفی کتاب دانشنامهی علمسنجی
دانشنامه علم سنجی می تواند مدخل ورود مبتدیان و علاقمندان به حوزه علم سنجی به مفاهیم این حوزه و حتا انتخاب موضوعی جالب توجه در همین زمینه باشد.
علیرغم هیاهویی که بر سر مفاهیم و حوزههای مختلف علمی صورت میگیرد، ابعاد علمسنجی مانند بسیاری از حوزههای جدید دانشگاهی تا حدودی در ایران ناشناخته مانده است. برخی ممکن است تنها اسمی از آن در ذهن خود داشته باشند. حتی برای بسیاری از متخصصان حوزههای دانشگاهی و به طور خاص حوزهی کتابداری و علم اطلاعات، جامعهشناسی علم و دانش، ارتباطات علمی، و به طور کلی مطالعات علم و دانش، ابعاد و پیچیدگیهای این موضوع به خوبی روشن نشده است. تعدادی مقاله و تعداد انگشت شماری کتاب در این مورد به زبان فارسی ترجمه یا تدوین شده است، اما هیچیک از این آثار به خوبیِ این دانشنامه نمیتواند ابعاد و کلیت علمسنجی را یکجا در اختیار مخاطبان قرار دهد. بهترین و شناختهشدهترین اصطلاحات مورد استفاده در حوزهی علمسنجی، کتابسنجی و اطلاعسنجی و واژگانی مانند استناد و انواع آن، کهنگی و انواع آن، قوانین علمسنجی، شاخصهای علمسنجی و غیر آن در این کتاب به تفصیل ارائه شده است. افراد سرشناس این حوزه و حتی آثارشان در قالب نمونههای آثار و استنادها معرفی شده است.
با این که از تاریخ تدوین این اثر حدود 17 سال میگذرد هنوز خیلی از مدخلهای آن برای جامعهی ما جدید است و موضوعات طرح شده میتواند مبنای پژوهش باشد؛ بهطوری که خیلی از مدخلها سرچشمه ایده نو برای پژوهش در این حوزه است. برای مثال مدخلهای خوشهبندی و شبکههای استنادی اکنون از موضوعات روز علمسنجی در ایران است.
استفاده از این دانشنامه بسیار آسان و به ترتیب الفبای انگلیسی است. در برابر هر مدخل، به طور خلاصه و با بیانی ساده و قابل درک هریک از واژگان و عبارات توصیف و سپس با مثالها و نمونههای کاربردی و پژوهشهای مرتبط غنیسازی شدند؛ به طوری که نمونههایی از مهمترین نوشتههای حوزهی کتابداری و علم اطلاعات و به طور خاص علمسنجی، کتابسنجی و اطلاعسنجی معرفی و ذکر شدند که در زیر عبارت "منبع نمونه" ذکر شدهاند. بدین ترتیب مخاطب را به اطلاعات بیشتر درباره هر مدخل راهنمایی و هدایتمیکند.
در آخر کتاب دو واژهنامهی انگلیسی به فارسی و برعکس آمده است که باعث تسهیل دسترسی به اطلاعات میشود. این واژهنامهها، مراجعهکننده را در کوتاهترین زمان به پاسخ سؤال مورد نظر میرساند. در صورت نیاز به شرح و توصیف بیشتر برای واژه یا عبارت مورد نظر، استفادهکنندگان باید به مدخل اصلی و مورد نظر در متن دانشنامه مراجعه نمایند. از دیگر نکات قابل ذکر، مدخلهای انگلیسی است که در متن اصلی کتاب در محل الفبایی خود با فونت سیاه (Bold) تایپ شدهاند. معادل انگلیسی اسامی و برخی از واژهها فقط در همان بار اول در پانویس ذکر شده است.
مشخصات کتاب
- زبان
- فارسی
نظرات خوانندگان
تجربه خوانندگان از کتاب دانشنامهی علمسنجی